vrijdag, april 14, 2017

Niña Weijers: De consequenties

Het debuut van een mooie jonge blonde schrijfster, gelijk een bestseller, overal lovende recensies (nou ja, behalve dan de zure opmerking 'prietpraat' van Arjan Peters) en een omslag met een naakte vrouw er op. Dat is De consequenties van Niña Weijers. Ik moet zeggen dat ik er sceptisch aan begon.

Het is een ideeënroman over moderne kunst over een jonge kunstenares, met de wonderlijke naam Minnie Panis, die gelijk na haar opvallende afstudeerproject wordt benaderd door een agent. Haar kunst gaat over verdwijnen, over onthechten en dat heeft raakvlakken met haar persoonlijke geschiedenis. Het centrale verhaal in het heden van het boek (2012) gaat over haar ontmoeting en relatie met een fotograaf. Hij fotografeert haar terwijl ze slaapt en verkoopt de foto's voor veel geld aan de het Engelse modetijdschrift Vogue. Foto's waar ze wel en niet op aanwezig lijkt te zijn.

Minnie Panis is woedend. Ze roept de fotograaf op het matje en doet hem een voorstel. Hij zal haar drie maanden lang volgen en haar fotograferen, als een privédetective die iemand volgt, of een geheim agent. Aan het einde van de periode zal hij de foto's inleveren bij de notaris waar ze de afspraak contractueel hebben vastgelegd.

Op ongeveer een derde van het boek neemt de geschiedenis een bijzondere wending als Minnie een brief ontvangt met datumstempel 12 januari 2012 met het motto: Het enige wat de vis hoeft te doen, is zich verliezen in het water. Een nogal wazig verhaal over een behandeling die Minnie heeft ondergaan, met verwijzingen naar het einde van de twintigjarige cyclus in de Maya-kalender en het voorspelde einde van de wereld op 12 december 2012. Wat is er in het verleden van Minnie gebeurd?

Later gaan we terug naar 1984, het geboortejaar van Minnie en komen we meer te weten over wat er in 1991 is gebeurd. Al met al is het een fascinerend verhaal dat stukje bij beetje en heen en weer springend in de tijd wordt verteld met vele verwijzingen naar moderne beeldende kunst. Soms noemt ze de kunstenaar bij naam, soms moet je raden over wie het gaat.

In het verleden had Minnie een verhouding met een student die promotieonderzoek deed naar de verdwijning van kunstenaar en cultfiguur Bas Jan Ader. Op pagina 254 begint een lang verhaal in een afwijkend lettertype over de geschiedenis en achtergronden van Ader onder de titel All is falling. Is het een fragment uit het onderzoek van de student?

Ook Minnie Panis is een verdwijningskunstenaar. De eerste regel van het boek is "Op de dag dat Minnie Panis voor de derde keer uit haar eigen leven verdween stond de zon laag en de maan hoog aan de hemel." Ze realiseert zich vreemd genoeg wat het betekent om afwezig te zijn als ze plaatsneemt op de stoel tegenover Marina Abramović bij haar performance The Artist is Present in het MoMa. "Twee mensen staarden naar elkaar, maar alleen om zichzelf los te maken van de ander, van zichzelf, op te lossen in de tienduizend dingen."

Niña Weijers nam met dit debuut veel hooi op de vork maar ze slaagt met vlag en wimpel voor haar meesterproef.

Geen opmerkingen: