vrijdag, januari 31, 2014

IFFR 2014: Vergiss mein Ich

Dit jaar zie ik twee films op het International Film Festival Rotterdam. De eerste is de Duitse film Vergiss mein Ich (regie: Jan Schomburg). Over een Lena die plotseling door een ontsteking in de hersenen haar 'autobiografisch geheugen' kwijtraakt, zoals de neuroloog het fijntjes omschrijft. Ineens herkent ze de mensen om haar heen niet meer. Haar man kent ze nog vaag, vertrouwt ze. Na een korte behandeling in het hospitaal keert Lena terug naar huis. Zodat in een vertrouwde omgeving de herinneringen sneller terug zullen komen, zo hoopt de arts.

Met behulp van dagboeken en films probeert ze zichzelf weer te herinneren. Te ontdekken wie ze was. Ze begint Lena te spelen. Haar emoties zijn vlakker en ze oefent voor de spiegel in lachen en huilen. Tot wanhoop van haar man die zijn vrouw kwijt is en toch ook niet. De vrouw die er was is verdwenen en er is een andere voor in de plaats gekomen.

Toch is de film niet enkel zwaar op de hand. De verwarring bij Lena, geweldig gespeeld door Maria Schrader, leidt tot komische situaties. Zo weet ze ineens niet meer dat ze ooit hoogtevrees had. Ze geeft rationele antwoorden waar een emotioneel antwoord meer op zijn plaats is. Leest voor uit haar dagboeken wat tot pijnlijke confrontaties leidt. Het is een pijnlijk lachen om situaties die tegelijk tragisch en komisch tegelijk zijn.

Zo dwaalt ze door de stad met een grote ongevouwen plattegrond van de stad met een plaksnor op weg naar een afspraak met een onbekende man die Roman heet. Als ze hem tenslotte vindt in een theehuis trekt ze die snor niet af en belandt als besnorde vrouw met hem in bed.

Als Lena bijna aan het einde van de film weer redelijk normaal geworden is, zelfs opnieuw een boek heeft gepubliceerd, wil Tore, haar man, van haar scheiden. Ze is niet langer de vrouw met wie hij ooit is getrouwd. Of deze scheiding zich zal voltrekken blijft hangen in het open einde. Als publiek hoop je in ieder geval dat het beiden lukt om samen weer gelukkig te worden.

donderdag, januari 30, 2014

Philip Glass gaat naar huis

Het zit er op. Met de laatste voorstelling op vrijdag 24 januari gaat Philip Glass naar huis. Het was een spannende periode. Spannend hoe de voorstelling ontvangen zou worden. Of het zou passen op de locatie, in de toch tamelijk kleine delicatessenzaak aan de Oostzeedijk. Maar de reacties waren boven verwachting. Bijna iedereen vond het een bijzondere ervaring. Was enthousiast over zowel het Italiaanse eten, antipasti en pasta, als over de voorstelling. De emotionele boodschap van het stuk kwam over. Het bleef niet enkel een grappig bewegingsstuk. De mimiek van de spelers werd geprezen. De kostuums en de grime van Gerda werden door iedereen bijzonder gewaardeerd. Dat de voorstelling zo succesvol zou zijn had ik niet verwacht. Ik had eerlijk gezegd op een verdeeld publiek gerekend.

Nu zit het er op. Misschien dat we nog een aantal voorstellingen op Delft Fringe spelen. Dat zou mooi zijn. Kunnen meer mensen het zien en er hopelijk net zo van genieten.

donderdag, januari 23, 2014

Emile Zola: Nana

Het is alweer vijf jaar geleden dat ik een boek heb gelezen van de Franse koning van het naturalisme, Emile Zola. Nana, onderdeel van de twintigdelige Rougon-Maquart cyclus, stond al lang op mijn lijst om eens te lezen. Het boek speelt in de theaterwereld aan het einde van negentiende eeuw en geeft daarvan een mooi beeld.

Nana wordt in een klap beroemd en berucht als ze in de komische opera De Blonde Venus aan het einde van de tweede acte spiernaakt opkomt, een opkomst die in Parijs eenzelfde soort ophef veroorzaakt als de verschijning van Phil Bloom als eerste naakte vrouw op de Nederlandse televisie. Eigenlijk is Nana een tamelijk eenvoudig boers meisje met een lichaam waar alle mannen verliefd op worden, vol en rond, wellustig. Ze nodigt alle mannen die er in Parijs toe doen uit voor een souper bij haar thuis maar één man weigert te komen, de godvruchtige graaf Muffat. Dat steekt Nana. Ze is vastbesloten ook deze laatste man aan haar te binden.

Als de koning een bezoek brengt achter de schermen van het Theatre des Variétés waar De Blonde Venus wordt opgevoerd, wordt hij vergezeld door de graaf. Bij het zien van haar halfnaakte lichaam in de coulissen, valt hij onmiddellijk als een blok voor haar. Uiteindelijk brengt de graaf het er nog redelijk vanaf na zijn affaire met Nana, het grootste deel van de mannen met wie zij in aanraking komt en een affaire mee heeft zijn geruïneerd als zij hen achterlaat. Waardoor zij hen achterlaat, want mannen zonder geld zijn niets waar tenzij ze jong en knap zijn.

Nana brengt het tot grote hoogte in de Parijse society, de graaf bezorgt haar een groot huis waar ze een peperduur bed laat installeren in een speciale slaapkamer. Dat wordt haar altaar van de vleselijke liefde, het centrum van haar woning, waar ze haar minnaars ontvangt. Want Nana kan niet zonder mannen. Als ze even verlegen zit om kleingeld loopt ze naar La Tricorne, een huis van plezier waar ze altijd welkom is en waar ze voor een paar stuivers het beeld deelt met de eerste de beste man.

Ondanks haar rampzalige invloed op mannen is Nana niet slecht. Ze kan niet anders. Ze is, zoals de journalist Fauchery in een portret van haar schrijft, een vlieg, aan komen vliegen vanaf de mestvaalt en alles en iedereen om haar heen besmettend.

Ik had soms moeite om me door dit boek heen te worstelen. Er zijn verscheidene hoofdstukken waarin een zo groot aantal personages ten tonele wordt gevoerd dat die moeilijk uit elkaar te houden zijn. Vooral in het begin is het moeilijk om te bepalen welke personages er werkelijk toe doen en welke slechts figuratie zijn. Soms, zoals in het geval van Fontan, de acteur met wie ze een verhouding begint en met wie ze zich tijdelijk terugtrekt uit het openbare leven, verandert een figuur van bijfiguur in hoofdfiguur.

Maar als je even moeite doet wordt die moeite zeer zeker en dubbel en dwars beloond. De tragische geschiedenis van Nana en haar graaf laat je niet onberoerd.

zondag, januari 19, 2014

Comp Marius en Jan Decorte: Shylock

Ieder jaar tussen Kerst en Oud & Nieuw komt Jan Decorte met zijn Comp Marius naar de Rotterdamse Schouwburg met een nieuwe bewerking van een klassieker, vaak van Shakespeare. Ditmaal is het De Koopman van Venetië die hij heeft bewerkt. De titelheld is ditmaal niet de koopman, maar de jood Shylock. Wat aanduidt dat het in deze bewerking niet gaat om de koopman maar om de jood.

Het stuk start met een geweldige monoloog van de vrouw van Decorte, Sigrid Vinks (foto), die sinds jaar en dag een hoofdrol speelt in de stukken van haar echtgenoot. Zij speelt de schone Portia op wie de koopman verliefd is en voor wie hij een som gelds leent van de jood Shylock. Daar wordt een bijzondere eis aan gesteld, aan het lenen van dat geld. Kan de koopman niet terugbetalen als de termijn verstreken is dan mag Shylock een pond vlees snijden uit het lichaam van de koopman, in de buurt van zijn hart.

Shylock vraagt dit niet zomaar. Door iedereen, allen christenen, wordt hij gewantrouwd, uitgejouwd, uitgescholden en bespot. Tot overmaat van ramp wordt zijn dochter ook nog eens verliefd op een christen en laat zichzelf bekeren tot het christendom.

Zoals altijd bij Jan Decorte valt er veel te lachen maar ditmaal volgt aan het einde de bittere moraal. Slechts vijf acteurs spelen in dit stuk en Decorte zelf is de jood. Als altijd leest hij zijn teksten van papier, hij kan waarschijnlijk geen teksten meer uit het hoofd leren, alhoewel hij ze zelf heeft geschreven.

Maar voor de eindmonoloog daalt een rood doek naar beneden waarvoor Decorte in zijn rol als Shylock gaat staan. Alles is hem dan in de loop van het stuk ontnomen. Zijn geld, zijn dochter, zijn land. Vlak achter hem verbergt zich Sigrid Vinks die hem souffleert. Zo doet Jan Decorte de beroemde monoloog van de jood (Heeft een jood dan geen bloed?) en dat is, misschien juist door de hulpeloosheid van de oude man die geen teksten meer kan onthouden, heel indrukwekkend.

Het stuk is nog tot en met half februari in België te zien.

woensdag, januari 01, 2014

Reserveer nu een kaartje



Het is nu mogelijk te reserveren voor de eerstvolgende voorstelling van Het Vermoeden: Philip Glass koopt een brood.

In de winkel van La Vita è Bella speelt Stichting Het Vermoeden het absurde theaterstuk Philip Glass koopt een brood. Waarin de spelers spreken zoals de muziek van Glass klinkt. Omlijst met heerlijke Italiaanse delicatessen. Dubbel genieten dus. Waan jezelf midden in januari in een bakkerij op het zomerse Sicilië. 

Theaterstichting Het Vermoeden 
Een theaterstichting die bijzondere producties maakt, altijd op locatie. Ditmaal in de winkel van La Vita è Bella Catering aan de Oostzeedijk in Kralingen. Spelers: Pim Dumans, Barry Kors, Marina Meijers en Adrie van Wijk. Tekst: David Ives. Vormgeving: Gerda Brinkman. Regie: Fedde Spoel 

La Vita è Bella catering 
Sinds 2006 bestaat deze Italiaanse speciaalzaak in Kralingen. Peppe en Linda zijn twee rasechte Sicilianen die van hun passie hun werk hebben gemaakt. Trots op hun Italiaanse nationaliteit willen ze hun enthousiasme voor dit land graag met u delen. Ze importeren uitsluitend ambachtelijke producten afkomstig van kleine, overwegend familiebedrijven. 

Te zien 
Theatervoorstelling met Italiaanse antipasti, wijn en ter plekke vers bereide pasta 
Vrijdag 17, zaterdag 18, donderdag 23 en vrijdag 24 januari, 19.30 uur 
La Vita è Bella, Oostzeedijk Beneden 229, 3061 VT Rotterdam 
Prijs: € 39,95 all-in. 
Kaarten en reserveren: www.hoenu.nl 
Informatie: feddespoel@feddespoel.nl, 06 41212 449

Met dank aan de Rotterdamse Raad voor Kunst en Cultuur en Deelgemeente Kralingen/Crooswijk